Praca w zawodzie rzecznika patentowego, to połączenie wiedzy humanistycznej i ścisłej, pasji badacza oraz skrupulatności prawnika. Rzecznik patentowy we współczesnym świecie opartym na innowacjach i wiedzy jest niezastąpiony. Poza kręgiem prawników oraz wąskiej grupy naukowców i przedsiębiorców niewiele osób ma świadomość istnienia tego zawodu. W tym artykule przybliżymy zawód rzecznika patentowego, jego codzienne zadania oraz możliwości rozwoju kariery. Uzupełnieniem tego artykułu jest wywiad z Tomaszem Grucelskim - absolwentem prawa, aplikantem rzecznikowskim i adwokackim - droga do zawodu rzecznika patentowego. Zapraszamy do lektury:

Zawód? Rzecznik patentowy!

Zawód rzecznika polega na świadczeniu pomocy w sprawach własności przemysłowej dotyczących ochrony prawnej wynalazków, znaków towarowych czy wzorów przemysłowych. W wielu krajach europejskich rzecznicy wybierają, w której dziedzinie wolą się specjalizować – czy w ochronie patentów czy w ochronie znaków towarowych i wzorów przemysłowych. Ma to swoje odzwierciedlenie w angielskim nazewnictwie, czym innym zajmuje się patent attorney a czym innym trademark attorney.

Według przepisów prawa rozwiązanie techniczne może zostać opatentowane, jeżeli jest nowe - nie stanowi części istniejącego stanu techniki, jest nieoczywiste, a także posiada przemysłowe zastosowanie. Nowe rozwiązania w dziedzinach takich jak mikrobiologia, chemia, farmacja czy biotechnologia stają się obecnie tak szczegółowe i wąsko wyspecjalizowane, że ocena ich innowacyjności wymaga pomocy specjalisty. Zbadanie wynalazku przed jego zgłoszeniem do ochrony lub zastosowaniem komercyjnym coraz częściej powierza się rzecznikowi patentowemu. Zdecydowanie zwiększa to szansę uzyskania patentu oraz zmniejsza ryzyko naruszenia cudzego, chronionego już patentem rozwiązania. Wiele zgłoszeń patentowych nie uzyskuje ochrony, ponieważ nie spełniają kryterium nowości. Równie ważnym polem działania rzeczników patentowych są postępowania z zakresu rejestracji znaków towarowych i wzorów przemysłowych.

Rzecznicy patentowi wspomagają klientów nie tylko w procedurach zgłoszeniowych. W stosunku do zgłoszonego wynalazku można wnieść sprzeciw lub wniosek o unieważnienie. W sądach toczą się z kolei sprawy o naruszenie patentów, znaków towarowych i wzorów przemysłowych. W Polsce rzecznicy patentowi mają prawo reprezentować swoich klientów przed sądami powszechnymi, z wyjątkiem Sądu Najwyższego, oraz administracyjnymi. Logo firmy, jej oznaczenia graficzne, opakowania i formy przestrzenne produktów w powiązaniu z nowoczesną technologią świadczą o poziomie innowacyjności przedsiębiorstw i produktów, dlatego stanowią współcześnie niezwykle ważne narzędzia działań marketingowych.

Zasady wykonywania zawodu rzecznika patentowego w Polsce (na podstawie Ustawy z dnia 11 kwietnia 2001r. o rzecznikach patentowych)

Zawód rzecznika patentowego jest zawodem zaufania publicznego i podlega ochronie prawnej. Rzecznikiem może zostać każdy mieszkaniec naszego kraju, posiadający polskie obywatelstwo i pełną zdolność do czynności prawnych.
Kandydat musi mieć ukończone magisterskie studia wyższe o kierunku przydatnym do wykonywania zawodu, w szczególności techniczne lub prawnicze oraz złożyć z wynikiem pozytywnym egzamin kwalifikacyjny. Warunkiem przystąpienia do egzaminu jest ukończenie aplikacji rzecznikowskiej.
Zawodu rzecznika nie można łączyć z urzędem sędziego, notariusza, komornika, prokuratora, asesora prokuratorskiego lub notarialnego a także z aplikacjami: ogólną, sędziowską, notarialną, komorniczą i prokuratorską. W przypadku podjęcia pracy w organach wymiaru sprawiedliwości bądź ścigania, prawo wykonywania zawodu rzecznika patentowego zostaje zawieszone.

Wykształcenie:

Kandydat na rzecznika patentowego musi mieć ukończone studia magisterskie o kierunku przydatnym do wykonywania zawodu. Może to być prawo lub kierunek techniczny np.:

• kierunki politechniczne (inżynieria, mechanika, elektronika, mechatronika etc.),
• chemia,
• biologia,
• biotechnologia,
• medycyna,
• farmacja,
• weterynaria.

Wg. danych PIRP obecnie praktykujący rzecznicy patentowi w większości posiadają wykształcenie techniczne, ale ich liczba stale spada. Do zawodu napływa natomiast coraz większa ilość rzeczników prawników.

Możliwości rozwoju kariery - zasady uzyskiwania tytułu Europejskiego Rzecznika Patentowego

By zostać wpisanym na listę Europejskich Rzeczników Patentowych, należy zdać Europejski Egzamin Kwalifikacyjny (European Qualifying Examination) organizowany przez Europejskie Biuro Patentowe (European Patent Office). Egzamin sprawdza wiedzę z zakresu znajomości europejskiego prawa patentowego, Układu o Współpracy Patentowej (PCT) oraz Konwencji Paryskiej. Test jest przygotowany w trzech językach do wyboru przez kandydata: angielskim, niemieckim i francuskim, odbywa się raz do roku oraz składa się z czterech części, zdawanych w kolejnych etapach przez kilka dni. Część pierwsza sprawdza umiejętność przygotowywania opisu i zastrzeżeń patentowych w trybie europejskim. Kolejny etap wymaga od kandydata przygotowania odpowiedzi na oficjalne pismo o wcześniejszym ujawnieniu informacji o danym wynalazku. W części trzeciej kandydat przygotowuje sprzeciw do udzielonego prawa patentowego. Ostatni etap podzielony jest na dwie części: pierwszą, sprawdzającą znajomość zagadnień prawnych i drugą, w której kandydat musi dokonać oceny prawnej danej sytuacji. Pozytywne zaliczenie wszystkich etapów egzaminu upoważnia kandydata do reprezentowania podmiotów przed Europejskim Urzędem Patentowym oraz używania tytułu Europejskiego Rzecznika Patentowego.

Za artykuł dziękujemy firmie:

Fundacja JWP - masz pomysł? masz patent. masz zysk!
Odwiedź naszą stronę - szkolenia, warsztaty i edukacja!